| Home |
|
||
| ||
Wie "loge" denkt, denkt ook aan een hele rijke geschiedenis. Als je loge wil uitleggen, zal je, ook in dit internettijdperk van social networking, soms archaische woordenschat moeten gebruiken. We schetsen hier ter info op deze pagina het historische kader wat basis was voor het uitdenken van de heersende structuur van onze loge.
Wie het woord loge hoort, denkt meestal aan duistere, geheime genootschappen, waarin praktijken gebeuren die het licht niet mogen zien. Een loge dient echter juist als veilige thuishaven voor net dat licht, dat inzicht te zoeken: in een loge verkent men het onderwerp ter sprake, in alle details. Het feit dat iedereen ook eens van Star Trek hoorde op een of andere manier, helpt natuurlijk als gemeenschappelijke basis..., maar het gaat veel verder dan dat!
Loge staat in essentie voor "vereniging", zelfs voor "plaats", een plaats waarin leden zich verenigen met een bepaald doel.
De loge kan dienen als een duidelijk gedefinieerde plaats. Deze ruimte is altijd afgesloten van de buitenwereld, om de nodige discretie te kunnen waarborgen. Immers, binnen een loge moet men vrij zijn om te discuteren over onderwerpen tijdens een vergadering, zonder storing van buitenaf. Daarom hanteert men ook het "principe van de getande rand": alles binnen de loge, blijft binnen de loge. Zo komt men uiteindelijk tot een andere belangrijk deel van het begrip loge: een broederband tussen eensgezinden. Hoewel dit de meest eenvoudige beschrijving is, ligt toch het accent op dit laatste als men van een loge spreekt.
Binnen de zogenaamde blauwe vrijmetselarij werkt men met een universeel drie basisgradensysteem van leerling, gezel en meester. Deze graden moeten systematisch doorlopen worden. Een meestervrijmetselaar heeft de volheid van de lidmaatschapsrechten en -plichten. Een leerling of een gezel niet. Men begint als leerling, men promoveert tot gezel en men wordt verheven tot meester.
Men begint in de eerste graad. Men wordt leerling. Niet iedereen kan zomaar leerling worden. Afhankelijk van cultuur tot cultuur word je gevraagd om lid te worden, of bied je jezelf aan voor het lidmaatschap. Er zijn inhoudelijke criteria waaraan je moet voldoen. Over het lidmaatschap wordt gestemd. En er moet een bijzonder grote consensus bestaan, opdat een kandidaat wordt aanvaard.
Eenmaal de kandidaat is aanvaard begint zijn 'loopbaan'. Zijn officiele opname in de loge verloopt via de ritus voor opname van een leerling. Dit is een ceremoniele handeling met vaste voorschriften die een symbolische betekenis heeft. Ondertussen ontvangt de leerling de nodige achtergrondinformatie en instructie. De leerling ontvangt dan ook de uiterlijke tekenen, die bij zijn graad passen. De leerling heeft de symbolische leeftijd van drie jaar. De leerling is geen volwaardige vrijmetselaar. Hij bezit niet over alle rechten en plichten.
Na verloop van tijd wordt een leerling bevorderd tot gezel, na stemming. Opnieuw wordt zijn opname in de tweede graad op ceremoniele wijze voltrokken. Hij ontvangt opnieuw de uiterlijke tekenen die horen bij zijn graad. De gezel heeft de symbolische leeftijd van vijf jaar. De gezel is geen volwaardige vrijmetselaar. Hij bezit niet over àlle rechten en plichten.
Na verloop van tijd wordt een gezel tot meester verheven, na stemming. Opnieuw wordt zijn opname in de derde graad op ceremoniele wijze voltrokken. Hij ontvangt opnieuw de uiterlijke tekenen die horen bij zijn graad. De meester heeft de symbolische leeftijd van zeven jaar. De meester is volwaardig vrijmetselaar. Hij bezit alle rechten en plichten.
In principe is daarmee de formele inwijding ten einde. Vanaf dit moment blijft de meester in zijn graad, en begint aan een carriere binnen de loge. Hij maakt zich verdienstelijk in bestuursfuncties en kan volwaardig deelnemen aan het maconnieke leven.
De opeenvolging van graden is geen automatisme, dat na verloop van tijd plaatsvindt. In principe moet tijdens het ganse proces, dat enkele maanden tot jaren kan duren, steeds opnieuw worden getuigd van vooruitgang. En van een vrijmetselaar wordt verwacht dat hij dit proces tot een vast levenspatroon maakt, en zijn ganse leven blijft vooruitgaan.
Elke loge kent een (grond)wetgevend orgaan, een uitvoerend orgaan en een rechtsprekend orgaan.
Het (grond)wetgevend orgaan van een loge bestaat uit alle derde graadsleden of meesters, die in vergadering samenkomen. Deze hebben de volheid van rechten en plichten. In bepaalde gevallen hebben eerstegraads- en tweedegraadsleden, leerlingen en gezellen, aanwezigheid of spreekrecht, maar geen medebeslissingsrecht.
Het bestuurlijk orgaan van een loge wordt meestal het College van Officieren en Dignitarissen (C.O.D.) genoemd. Enkel meesters mogen bestuursfuncties waarnemen. In hedendaagse termen zou je dit de "Raad van Bestuur" noemen. Er zijn een aantal functies in een logebestuur mogelijk, waaronder
(hier beschreven voor een grootloge, anders achtbare - voor een loge)
Elke loge heeft een rechtsprekend orgaan. Ofwel is dat een van bovenvermelde organen dat samenkomt in een rechtsprekende capaciteit, ofwel is dit een eregerecht dat is samengesteld uit gelijken van de beschuldigde.